Bilgisayarla
müzikal bir ses üretmek istendiğinde, zengin bir ses kaynağı oluşturabilmek için
iyi bir modele sahip olmak çok önemlidir.
Günümüzde, müzikal ses kaynaklarının
oluşturulmasında yaygın olarak kullanılan üç model vardır.
- ENSTRÜMAN MODELLEME
- TAYF MODELLEME (Spectrum Modelling)
- SOYUT MODELLEME
Enstrüman modelleme;
Keman, klarnet veya insan sesi gibi ses
kaynakların parametrelenerek modellenmesidir.
Tayf Modelleme;
Ses kaynaklarının kulak üzerinde yaptığı
etkilerin parametrelendirilerek modellenmesidir.
Soyut Modelleme;
Soyut bir formulden yola çıkılarak yapılan
modellemedir.
Yaygın olarak kullanılan modelleme şekli
"Spektrum Modelleme"dir. Bunun sebebi de mevcut ses kaynaklarının
kullanılması dolayısıyla elimizde bazı modellerin mevcut olmasıdır. Bu mevcut
modellerin, analiz/sentez yoluyla yeni modeller ortaya çıkarılmasına katkısı çok
büyüktür.
Daha yaygın bir modelleme şekli olması
dolayısıyla, bu modelleme üzerinde biraz daha ayrıntılı durmak isterim.
Spektrum Modelleme prosedürü kısaca
şöyledir;
Varolan ses kaynağı analiz edilir ve
parçalara ayrılır. Bu parçaların zaman kriterine uygun nitelikte sinus kaynakları bu
parçalar ile yer değiştirilir. Geri kalan kısımlarda kalan sinyaller ise "White
Noise" jeneratörleri tarafından üretilen sinyaller aynı zaman kriterine uygun
olarak filtrelenir ve aynı şekilde asıl sinyaller ile yer değiştirilir. Böylelikle,
elde edilen yeni ses , eski sesin türevi bir ses olarak karşımızdadır.Şekil 1 ve
2'de bu prosedürlerin blok diyagramlarını inceleyebilirsiniz. Bu şekillerde FFT olarak
gösterilen işlem "Fast Fourier Transformasyonu" dur.Bu işlem, herhangi bir
periyodik sinyali üzerinde (sinüs dalgası gibi örneğin...) periyot belirleme işlemi
için kullanılır. IFFT ise bu işlemin tersidir (Inverse FFT).
Kısaca anlatmaya çalıştığım bu Spektrum
Modelleme analiz/sentez prosedürünün ana başlıkları ise şöyledir;
Sinyal Büyüklük ve Faz Hesaplamaları
Sinüs Dalgası Tepe Noktasının
Belirlenmesi
Ses Perdesinin Tespiti
Sinyal Tepe Noktası Devamlılığı
Stokastik Analiz
Deterministik Çıkartma
Stokastik Yaklaşım
Analiz Edilen Verinin Tekrar Sunumu
Analiz Edilen Verinin Değişim
Noktaları
Deterministik Sentezleme
Stokastik Sentezleme
Sonuç
Şekil_1:Deterministik ve Stokastik Model
|
