Çalışma hayatında, çalışanların sağlığını ve can güvenliğini tehdit eden,
yurt kalkınmasına ve ekonomisine doğrudan veya dolaylı zarar veren olaylar iş
güvenliği konusunun kapsamına girer. Ülkemizde, iş güvenliğiyle ilgili bir çok
kurallar vardır. Bu Kuralların birçok bölümü İş Kanunu'nda yer alır. Ayrıca,
çeşitli iş kollarıyla ilgili olarak o iş koluna ilişkin tüzük, yönetmelik gibi
hukuk kaynakları mevcuttur. İş güvenliği, bir
iş yerinin en önemli sorunlarındandır. İşveren, yürürlükteki yasalara göre
işyerinde gerekli iş güvenliği tedbirlerini almak ve onları uygulamak zorundadır.
Ancak iş güvenliğinde sorumluluk tek tarafa aitmiş gibi düşünülemez. Bu konuda
Devlet, İşçi, İşveren ve konuyla ilgili tüm kuruluşlar elele vererek iş
güvenliği konusunda gerekli bütün tedbirleri almalıdırlar. Çünki söz konusu olan
şey Türk işçisinin sağlığı ve Türk ekonomisidir.
Çalışanların sağlığını ve can güvenliğini tehdit
eden, yurt kalkınmasına ve ekonomisine doğrudan veya dolaylı zarar veren olaylar ; iş
kazaları ve meslek hastalıkları olarak iki kategoride incelenebilir.
İŞ KAZALARI
Kaza, emniyetsiz hareket ve şartlardan doğan,
çalışanların can güvenliğini tehlikeye sokan, çevreye ve kullanılan araç, cihaz
ve diğer apratlara zarar veren veyabu tehtidi doğuran aniden meydana gelen beklenmeyen
olaylardır.
Kazanın tanımındaki en önemli unsur, ani ve beklenmeyen
bir olay olmasıdır. Kaza geliyorum demez biçimindeki ata sözümüz bu durumu en iyi
şekilde ifade etmektedir.
Kazaların Oluş Nedenleri :
İşkazalarının oluş nedenleri dikkatsizlik,
tedbirsizlik, kurallara uymama, kullanılan araç gerecin kullanımına ilişkin
bilgisizlik ve kullanılan araç gerecin bakımsız ve elverişsiz oluşu olarak
sıralanabilir.
Dikkatsizlik :
Çalışan kişinin çeşitli nedenlerle, örneğin özel
hayatına ilişkin problemler dolayısıyla gerekli dikkati sarfetmemesi kaza nedenlerinin
başında yer alır. Ayrıca uykusuzluk, aralıksız olarak uzun süreli çalışmalar da
dikkatin dağılmasına neden olabilir.
Tedbirsizlik :
Nasıl olsa ben kaza yapmam veya kaza olmaz şeklinde
yanlış düşünceler, insanı tedbirli davranmaktan alıkoyabilir. En tehlikeli
düşünce "Bana birşey olmaz" düşüncesidir. Bu düşünceye saplanan
kişinin iflah olması çok zordur. Bu boş düşünceler bir tarafa bırakılıp tedbirli
olmak gerklidir. Her an kaza olabilecek gibi tedbirli olmak zorundayız.
Kurallara Uymama :
İşyerinde kazalara karşı korunma amacıyla belirlenmiş
bir takım kurallar vardır. Bu kurallara uyulmamasıda kaza nedeni olabilir.
Bilgisizlik :
Cihazların kullanımına ilişkin bilgisizlik de önemli
bir kaza nedenidir. Cihazın teknik özelliklerinin biliinmemesi, yalnış düğmelere
basılması kazalara yol açabilir.
Bakım Eksikliği :
Cihaz, araç ve gereçlerin bakımı zamnında yapılmazsa
bozulma nedeniyle kaza olabilir. Çalışırken bozulan, bir parçası kopan makinalar
çalışanlara, çevrede bulunanlara zarar verebilir.
ELEKTRİK KAZALARI
Elektrik enerjisi kullanımının uygarlığa karkısı her
türlü tartışmanın dışındadır. Elektrik enerjisi insan hayatını çok
kolaylaştırmıştır. Bunula birlikte, elektrik çarpması sonucunda insanların
hayatını kaybettiğini, yarlandığını zaman zaman duyuyoruz, okuyoruz. O halde
elektrik kazalarından, daha yaygın bir ifadeyle elektrik çarpmalarından nasıl
sakınacağımızı öğrenmekte büyük fayda vardır.
Elektrik kazalarının oluş nedenleri aşağıdaki gibi
sıralanabilir :
1 - Elektrik hakkında yeterli bilgiye sahip olmamak
2 - Elektrik devresinde yalıtımla ilgili kurallara
uyulmamış olması
3 - Elektrikle uğraşan kişinin kendine aşırı
güvenmesi, risk alması
4 - Dikkatsizlik, tedbirsizlik, acelecilik
Kazalardan korunmak için şu hususlara uyulması gerekir :
1 - Mecbur kalmadıkça enerji altında
çalışmayınız. Elektrik devresinde çalışmaya başlamadan önce enerjiyi kesiniz.
Siz çalışırken sizden habersiz enerji verilmemesi için tüm tedbirleri alınız.
2 - Enerji altında çalışma mecburiyeti varsa
a) Kauçuk veya lastik ayakkabı giyiniz.
Ayakkabılarınızın ıslak olmamasına dikkat ediniz.
b) Sadece sağ elinizi kullanarak çalışınız.
c) Tüm dikkatinizi işinize veriniz.
3 - Elektrik kazalarında vakit kaydetmeden yetkili
kişiye haber veriniz.
4 - Elektrik devresi çalışırken duman, yanık
kokusu gibi anormal bir değişiklik hissederseniz derhal enerjiyi kesiniz.
Elektrik Kazalarında İlk Yardım
Elektrik kazalarında ilk iş olarak enerji kesilmelidir.
Bu mümkün değilse kazaya uğrayan kişinin elektrikle olan teması ortadan
kaldırılamalıdır. Bunun için o an çevrede bulunabilecek kuru tahta parçası, giyim
eşyası gibi yalıtkan maddelerle temas yerine müdahale edilerek kişinin elektrikle
teması kesilmelidir. Kaza anında kazaya müdahale eden kişinin kazazedeye temes
etmemesi gerekir.
Çarpılma çok hafif olabileceği gibi ağırda olabilir.
Hafif çarpılmalar genelikle çok kısa süreli temaslar neticesi meydana gelir. Burada
kişinin elektriğe temas eden yeri hafifçe sarılır. Geçici olarak uyuşma durumu
ortaya çıkar. Bazen de, özellikle uzun süreli temaslarda çok şiddetli kasılmalar
meydana gelir. Kişinin kalp atışları düzensizleşir, vücut morarır. Bu durumlarda
kazazede kuru bir yere yatırılmalı ve derhal doktor çağırılmalıdır.
Suni Teneffüs
Gerekiyorsa, doktor gelene kadar suni teneffüs
uygulanabilir. Bu arada şoktan dolayı dilinin solunum yolunu tıkaması ihtimaline
karşı hastanın ağzı açılarak dili dışarıya çekilmelidir. Ağzında takma diş,
sakız vs varsa çıkarılmalıdır.
Suni teneffüs için değişik metotlar vardır. Biz
bunlardan bir tanesini anlatacağız. Suni teneffüsün amacı kazazedenin akciğerlerine
gekli havayı doldurmaktır. Unutulmamalıdır ki ancak kalp drumuş ise suni teneffüs
yapılır.
|